Yaşa bağlı işitme kaybı ile Alzheimer riski arasındaki bağlantının altında yatan mekanizmalar araştırılıyor.


Yıllardır yapılan çalışmalar yaşa bağlı işitme kaybı ile Alzheimer riski arasındaki bağlantıyı ortaya koyuyordu; ancak altta yatan mekanizmalar hâlâ araştırılıyor. İşitme kaybı nedeniyle azalan sosyalleşme ve işitsel bölgelerdeki yükün diğer beyin bölgelerini etkileyerek bilişsel performansı zayıflatması olasılıklar arasında.
Çin Wuhan Üniversitesi'nden araştırmacılar bu bağlantının ardındaki moleküler mekanizmayı ortaya çıkardı. Nature Aging dergisinde yayımlanan çalışmada GDF1 adlı proteinin Alzheimer'ın ilerleyişinde kritik rol oynadığı keşfedildi.

Alzheimer'ı modellemek için genetiği değiştirilmiş farelerle çalışıldı. İşitme kaybı oluşturulan farelerin hipokampus, işitsel korteks ve temporal asosiyasyon korteksinde amiloid-β plakları biriktiği görüldü; fareler davranışsal deneylerde daha kötü performans sergiledi ve hipokampal sinaptik yoğunluk azaldı. İşitme kaybının etkileri incelendiğinde gdf1 geni ifadesinde belirgin azalma saptandı. Farelere GDF1 takviyesi yapıldığında bilişsel bozulmalar, amiloid-β plak yükü ve sinaptik işlev bozuklukları azaldı.
Yale Üniversitesi'nden KBB uzmanı Hong-Bo Zhao, işitme kaybının doğrudan Alzheimer'a yol açmadığını; ancak hastalığın ilerleyişini şiddetlendirebileceğine dair güçlü kanıtlar bulunduğunu vurguluyor. İlişki tek yönlü de değil: 2020'de aynı laboratuvar, Alzheimer'ın erken evrelerinde işitmede değişiklikler görülebileceğini göstermişti. Zhao'ya göre etkinliği kanıtlanmış işitme cihazı veya koklear implant çözümleri bilişsel gerilemeyi önlemeye yardımcı olabilir.
Pan, L., Li, C., Meng, L. et al. (2024). GDF1 ameliorates cognitive impairment induced by hearing loss. Nature Aging, 4(4), 568–583.